Özel entegratörler ile ERP arasında UBL-TR e-faturaları kayıpsız, çift yönlü ve anlık aktaran veri boru hattı.

Kurumsal E-Fatura Operasyonlarında Sıfır Kayıp ve Yüksek Performanslı Veri Hattı

E-fatura ve e-arşiv fatura süreçleri, dijitalleşen işletmelerin en kritik yasal operasyonudur. Günde binlerce e-fatura düzenleyen e-ticaret, toptan dağıtım veya imalat firmalarında fatura aktarımının 1 saat bile durması; sevkiyatların kapıda beklemesine, tırların yola çıkamamasına ve müşteri memnuniyetsizliğine yol açar.

Piyasadaki birçok entegratörün sağladığı hantal masaüstü aktarım uygulamaları, Windows servislerinde askıda kalır, ağ kesintilerinde aynı faturayı mükerrer oluşturur veya ERP'de onaylanan faturayı GİB'e iletemez. Şirket içi yazılım ekipleri ise sürekli değişen UBL-TR XML şemaları ve karmaşık SOAP/REST entegrasyon servisleri arasında boğulur.

E-fatura veri aktarım yazılımı firması arayışında olan kurumlar için Appsoni; ERP sisteminizle (SAP, Logo Tiger, Mikro, Canias) özel entegratör servisleri (Sovos/Foriba, Logo Connect, EDM, Uyumsoft) arasında yüksek verimli, hataya dayanıklı (fault-tolerant) ve kuyruk tabanlı veri aktarım platformları geliştirir.

---

E-Fatura Veri Aktarım ve Doğrulama Mimarisi

Uçtan uca kurduğumuz e-fatura aktarım hattı mikroservis mimarisiyle çalışır:

[ERP Sistemi] (Logo / Mikro / SAP B1 / Özel SQL Veritabanı)
                       │
                       ▼ (Trigger / Change Data Capture / REST API)
       [Giden Fatura Veri Hazırlama & XML Derleme Motoru]
       ├─ UBL-TR 2.1 XML Dokümanı Üretimi
       ├─ Yerel XSD & Schematron Kural Doğrulama (SCH-TR Validasyonu)
       └─ Yerel Mali Mühür / E-İmza Damgalama (HSM / Token Desteği)
                       │
                       ▼
       [Kurumsal Mesaj Kuyruğu & Dağıtık İşleyici (RabbitMQ / Kafka)]
       ├─ Kuyruk: q_efatura_outbound (İşleme Hızı: 5.000 msg/dk)
       ├─ Dead Letter Queue (DLQ): q_efatura_retry (Exponential Backoff)
       └─ Şifreleme: TLS 1.3 mTLS Güvenli İletişim Tüneli
                       │
                       ▼
       [Entegratör SOAP / REST İletişim Katmanı]
       ├─ Servis Çağrısı: SendDocument (Sovos, Logo, EDM, Uyumsoft)
       ├─ GİB Zarf Durum Takibi: 1200 (Zarf Gönderildi) -> 1220 (İşlendi)
       └─ GİB Yanıt Kodları Analizi (1300 Başarılı / 1210-1230 Hata Ayrıştırma)
                       │
                       ▼
       [Çift Yönlü ERP Durum Eşitleme ve Bildirim Servisi]
       ├─ ERP'de Fatura Statüsünü Güncelleme (Fatura Kilitlendi / İletildi)
       ├─ 7 Günlük Ticari Fatura Kabul/Red Bildirimlerinin Alınması
       └─ Kritik Hata Durumlarında BT & Finans Telegram/Slack Alarmları

---

Veri Şeması ve Teknik Alanlar (50+ Benzersiz Veri Noktası)

Kurumsal e-fatura aktarım motorumuzun temel tablo yapısı, telemetri alanları ve süreç değişkenleri:

Tablo Adı	Teknik Alan Adı	Veri Tipi	Mevzuat ve Süreç Kuralı Açıklaması
efatura_zarf	zarf_id_guid	UUID	GİB'e iletilen 36 karakterlik tekil zarf ETTN kimliği
efatura_zarf	gonderici_vkn	VARCHAR(11)	Faturayı kesen firmanın 10 haneli VKN veya 11 haneli TCKN'si
efatura_zarf	alici_vkn	VARCHAR(11)	Muhatap firmanın vergi kimlik numarası
efatura_zarf	zarf_tipi_kod	VARCHAR(15)	'SENDERENVELOPE', 'POSTBOXENVELOPE', 'SYSTEMENVELOPE'
efatura_zarf	zarf_olusturma_ts	TIMESTAMP	Zarfın oluşturulduğu mikrosaniye hassasiyetli zaman
efatura_zarf	zarf_durum_kodu	INT	GİB Durum Kodu: 1200, 1215, 1220, 1230, 1300
efatura_zarf	zarf_durum_aciklama	VARCHAR(255)	GİB resmi durum açıklaması (ör. 'Doküman başarıyla işlendi')
efatura_dokuman	ettn_fatura_guid	UUID	Faturanın evrensel tekil numarası (ETTN)
efatura_dokuman	fatura_seri_sira_no	VARCHAR(16)	3 harf seri + 13 rakam sıra numarası (ör. 'APP2026000002148')
efatura_dokuman	senaryo_turu	VARCHAR(20)	'TICARIFATURA', 'TEMELFATURA', 'IHRACAT', 'KAMU', 'EARSIV'
efatura_dokuman	fatura_tip_kodu	VARCHAR(20)	'SATIS', 'IADE', 'TEVKIFAT', 'ISTISNA', 'OZELMATRAH'
efatura_dokuman	fatura_duzenleme_tarihi	DATE	Faturanın resmi düzenlenme tarihi
efatura_dokuman	fatura_duzenleme_saati	TIME	Faturanın resmi düzenlenme saati
efatura_dokuman	para_birimi_iso	VARCHAR(3)	'TRY', 'USD', 'EUR', 'GBP'
efatura_dokuman	doviz_kuru_tcmb	DECIMAL(12,4)	Faturada uygulanan döviz çevrim kuru
efatura_dokuman	toplam_odenecek_tutar	DECIMAL(18,2)	KDV ve tevkifat dahil ödenecek toplam tutar
efatura_dokuman	ubl_xml_hash_sha256	VARCHAR(64)	İmzalı XML dosyasının bozulmadığını kanıtlayan hash
efatura_dokuman	xml_dosya_boyutu_kb	DECIMAL(8,2)	UBL-TR XML dosyasının kilobayt cinsinden boyutu
sematron_denetim	kural_id	VARCHAR(30)	GİB Schematron kural kodu (ör. 'SCH-TR-001', 'SCH-TR-014')
sematron_denetim	kural_kategori	VARCHAR(25)	'VERGI_HESAPLAMA', 'VKN_KONTROL', 'TEVKIFAT_UYUM', 'ZORUNLU_ALAN'
sematron_denetim	dogrulama_durumu	BOOLEAN	Kural denetiminden başarıyla geçti mi?
sematron_denetim	hata_detay_mesaji	VARCHAR(255)	Kural ihlal edildiğinde dönen teknik hata açıklaması
kuyruk_yonetimi	mesaj_id_guid	UUID	Kuyruktaki paketin tekil kimliği
kuyruk_yonetimi	hedef_entegrator	VARCHAR(20)	'SOVOS', 'LOGO_CONNECT', 'EDM', 'UYUMSOFT', 'KOLAYBI'
kuyruk_yonetimi	kuyruk_oncelik_seviyesi	INT	1 (Acil İhracat/Sevkiyat) - 5 (Normal E-Arşiv)
kuyruk_yonetimi	deneme_sayaci	INT	Başarısızlık halinde yapılan tekrar sayısı (Maks: 5)
kuyruk_yonetimi	son_tekrar_zamani	TIMESTAMP	Son aktarım deneme zamanı
kuyruk_yonetimi	sonraki_deneme_zamani	TIMESTAMP	Exponential backoff ile hesaplanan bir sonraki deneme
kuyruk_yonetimi	kuyrukta_kalma_suresi_ms	INT	Mesajın kuyruğa girmesi ile çıkışı arasındaki milisaniye
erp_senkron	erp_fatura_referans_id	VARCHAR(50)	ERP'deki dahili hareket numarası (ör. Logo LOGICALREF)
erp_senkron	erp_aktarim_yonu	VARCHAR(10)	'OUTBOUND' (ERP -> Entegratör) / 'INBOUND' (Entegratör -> ERP)
erp_senkron	erp_guncelleme_durumu	VARCHAR(20)	'BEKLIYOR', 'ISLENDI', 'ERP_KILITLENDI', 'HATA_ALDI'
erp_senkron	erp_yanit_suresi_ms	INT	ERP veritabanı veya nesne katmanının yanıt süresi
ticari_onay_takip	ticari_yanit_kodu	VARCHAR(15)	'KABUL', 'RED', 'IADE_TALEBI', 'SURE_ASIMI'
ticari_onay_takip	itiraz_yasal_son_tarih	DATE	Tebliğ tarihinden itibaren 8. iş günü sonu
ticari_onay_takip	itiraz_aciklama_metni	VARCHAR(255)	Müşterinin faturayı reddetme resmi gerekçesi
guvenlik_audit	istemci_ip_adresi	VARCHAR(45)	SOAP/REST çağrısını yapan sistemin IP adresi
guvenlik_audit	tls_protokol_versiyonu	VARCHAR(10)	'TLSv1.3', 'TLSv1.2'
guvenlik_audit	imza_dogrulama_sonucu	BOOLEAN	Mali mühür sertifikasının geçerlilik teyidi
guvenlik_audit	hsm_anahtar_etiketi	VARCHAR(50)	Donanımsal imzalama modülü anahtar referansı

---

Entegratör API Protokolleri ve SOAP/REST Entegrasyonu

Geliştirdiğimiz yazılım mimarisi, Türkiye'nin önde gelen özel entegratörleriyle native seviyede konuşur:

1. Sovos (Foriba) / Logo Connect SOAP Servisleri

• WSDL Uç Noktaları: ClientEInvoiceServices?wsdl, ClientEArchiveServices?wsdl
• Çağrılan Metotlar:
  • sendDocument(envelopeXml, hash): Zarf ve fatura gönderimi
  • getDocumentList(startDate, endDate): Gelen faturaların sorgulanması
  • getApplicationResponse(ettn): Ticari fatura kabul/ret yanıtı dönme
• Yetkilendirme: WS-Security (WSS) UsernameToken ve SSL Client Certificate.

2. Gelir İdaresi Başkanlığı Durum Kodları Ayrıştırması

Aktarım motorumuz GİB durum kodlarını otomatik sınıflandırır:

• 1200: Zarf başarıyla kuyruğa alındı (Bekleme).
• 1215: Doküman GİB sistemine ulaştı, şematron denetimi sürüyor.
• 1220: Belge başarıyla alıcı posta kutusuna iletildi (Kesin onay).
• 1210 / 1230: Şematron hatası veya imza geçersizliği (Kritik alarm - Anında müdahale).
• 1300: Doküman başarıyla tamamlandı.

3. Kafka / RabbitMQ Olay Mesajı Şablonu

{
  "event_type": "einvoice.inbound.processed",
  "event_id": "8fa1e57c-9b34-4b52-a7f1-7c9802c61234",
  "timestamp": "2026-10-24T02:20:15.000Z",
  "payload": {
    "ettn": "f81d4fae-7dec-11d0-a765-00a0c91e6bf6",
    "fatura_no": "ABC2026000009841",
    "gonderici_vkn": "1234567890",
    "alici_vkn": "9876543210",
    "senaryo": "TICARIFATURA",
    "tutar": 458900.50,
    "para_birimi": "TRY",
    "sematron_kontrol": "PASSED",
    "erp_hedef": "LOGO_TIGER_3",
    "erp_aktarim_suresi_ms": 142
  }
}

---

Süreç Kısıtları, SLA ve Hata Yönetimi

1. Performans ve SLA Eşikleri:

   • Maksimum Aktarım Gecikmesi: ERP'de onaylanan fatura en geç 3 saniye içinde kuyruğa girer ve entegratöre iletilir.
   • Şematron Doğrulama Süresi: 100 kalemlik bir faturanın yerel kurallardan geçirilmesi < 150 ms sürer.
   • Ticari Fatura İtiraz Takibi: Ticari senaryodaki faturaların 7 günlük yasal yanıt süresi her gün saat 09:00'da kontrol edilerek yanıt vermeyen müşteriler için otomatik uyarı açılır.

2. Rol Bazlı Sorumluluklar:

   • Entegrasyon Mühendisi: Entegratör API anahtarları, SSL sertifikaları ve kuyruk limitlerini yönetir.
   • Muhasebe Yetkilisi: Hatalı veya GİB'den dönen faturaların düzeltme sürecini koordine eder.
   • Mali İşler Direktörü: Fatura iptal ve iade süreçlerinin yasal sirküler onaylarını verir.

3. İstisna Yönetimi ve Ağ Kesintisi Fallback:

   • Özel entegratör servislerinde planlı bakım veya kesinti olduğunda giden faturalar yerel diske şifreli olarak yedeklenir (local_buffer_storage).
   • Servis geri geldiğinde kuyruk 'Rate-Limiting' korumasıyla devreye girer; entegratör API'sini 'Too Many Requests (429)' hatasına düşürmeden saniyede kontrollü paketler halinde aktarımı tamamlar.