Cari Hesap Mutabakatlarını Manuel Süreçlerden Kurtaran Kurumsal Yazılım Mimarisi
Büyüyen işletmelerde yüzlerce aktif müşteri ve tedarikçiyle vadeli ticaret yürütülür. Her ay ve mali dönem kapanışında muhasebe departmanının mesaisini en çok işgal eden konu; cari hesap ekstrelerinin tutmaması, eksik işlenen faturalar, havada kalan iade irsaliyeleri ve tarafların birbirine ilettiği yüzlerce sayfalık Excel ekstreleridir.
Müşteriye gönderilen PDF ekstrenin okunup okunmadığı takip edilemez; telefonla yapılan sözlü teyitler ise olası bir ticari ihtilafta veya icra sürecinde mahkemelerde yasal delil niteliği taşımaz. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK), fatura ve ekstre itirazları için 8 günlük kesin bir yasal süre tanımıştır; ancak manuel süreçlerde bu sürenin başlangıç ve bitişini ispatlamak imkansızdır.
Cari hesap mutabakat yazılımı yaptırma kararı alan vizyoner şirketler için Appsoni; ERP muavin kayıtlarınıza bağlanan, KEP/SMS/E-posta ile zaman damgalı çalışan ve satır bazlı akıllı mutabakat sağlayan anahtar teslim bir kurumsal platform inşa eder.

Çok Kanallı Cari Mutabakat ve ERP Entegrasyon Mimarisi
Appsoni'nin tasarladığı mimari, şirketinizi üçüncü parti kontör portallarına muhtaç etmeden tam bağımsız kılar:
[Kurumsal ERP Sistemi: Logo Tiger / Mikro Fly / SAP ECC & S4HANA]
│ (Cari Kartlar: CLCARD / Hareketler: CLFLINE - Anlık Okuma)
▼
[Appsoni Mutabakat Yönetim Sunucusu (Şirket İçi DMZ / Özel Bulut)]
│
├─ Bakiye ve BA/BS Had Hesaplayıcı (5.000 TL KDV Hariç Matrah Kontrolü)
├─ Çoklu Para Birimi Ayrıştırıcı (TL, USD, EUR Dövizli Ekstreler)
└─ Güvenli Portal Token Üretici (256-Bit GUID & 30 Gün TTL)
│
├──── Dağıtım Kanalları ──────────────────────────────────────────┐
▼ ▼
[Yasal KEP Entegrasyonu] [Çoklu İletişim Motoru]
(TÜRKKEP / KEP.TR REST API Port 443) ├─ E-Posta (SMTP TLS 1.3)
(TTK 18/3 Hükümlerine Tam Uyum) ├─ SMS OTP (Netgsm/Turkcell API)
└─ WhatsApp Cloud API
│ │
└───────────────────────────┬─────────────────────────────────────┘
▼
[Şifresiz Müşteri / Tedarikçi Yanıt Portalı (Mobil & Masaüstü Uyumlu)]
│ (SMS OTP Doğrulaması -> Ekstre Görüntüleme & Fatura Detayları)
│
├─── MUTABIK (Tek Tıkla Onay) ─────────────┐
│ ▼
└─── FARK VAR (Ekstre Yükleme) ──> [Akıllı OCR / Excel Ayrıştırıcı Motoru]
│
▼
[Satır Satır Otomatik Karşılaştırma]
├─ Eşleşen Faturalar (Yeşil Bayrak)
├─ Karşı Tarafta Eksik Olanlar (Kırmızı)
└─ Kuruş Farkı Toleransı (< 50 TL)
│
▼
[RFC 3161 Zaman Damgalı Yasal Arşiv] <──────────┘
(Mahkemede Kesin Delil / ERP Statü Güncellemesi)
Veri Şeması ve Operasyonel Alan Tanımları
Sistem, ilişkisel veritabanında denetime ve teftişe hazır 50'den fazla teknik alan barındırır:
| Tablo Adı |
Teknik Alan Kodu |
Veri Formatı |
Açıklama ve İş Kuralları |
mutabakat_oturum |
session_token |
VARCHAR(64) |
Müşterinin portal erişimi için üretilen kriptografik token |
mutabakat_oturum |
portal_access_guid |
UUID |
Tekil web yanıt portalı bağlantı kimliği |
mutabakat_oturum |
token_expire_ts |
TIMESTAMP WITH TZ |
Bağlantının geçerlilik süresi (Varsayılan 30 gün) |
mutabakat_oturum |
otp_sms_kod |
CHAR(6) |
Portala girişte yetkili cep telefonuna iletilen tek kullanımlık kod |
mutabakat_oturum |
otp_deneme_sayisi |
SMALLINT |
Hatalı OTP deneme sayacı (3 denemede oturum bloke edilir) |
ekstre_satirlari |
ekstre_satir_id |
BIGINT (PK) |
ERP muavin kayıt satırının tekil sistem ID'si |
ekstre_satirlari |
hareket_turu |
VARCHAR(20) |
FATURA, IADE, TAHSILAT, ODEME, CEK, SENET, KUR_FARKI |
ekstre_satirlari |
borc_tutari |
DECIMAL(18,2) |
Yerel para biriminde borç tutarı |
ekstre_satirlari |
alacak_tutari |
DECIMAL(18,2) |
Yerel para biriminde alacak tutarı |
ekstre_satirlari |
doviz_cinsi |
CHAR(3) |
Orijinal para birimi (TRY, USD, EUR, GBP) |
ekstre_satirlari |
dovizli_tutar |
DECIMAL(18,2) |
Belgenin dövizli net tutarı |
ekstre_satirlari |
raporlama_kuru |
DECIMAL(10,4) |
TCMB efektif satış kuru karşılığı |
fark_analizi |
fark_kalem_nedeni |
ENUM |
KAYIP_FATURA, VADE_FARKI, KAYITSIZ_HAVALE, FIYAT_FARKI |
fark_analizi |
itiraz_metni |
TEXT |
Karşı taraf muhasebecisinin girdiği açıklama |
fark_analizi |
yuklenen_dosya_mime |
VARCHAR(50) |
application/pdf, application/vnd.ms-excel |
yasal_kayit |
ttk_itiraz_gun_kalan |
INT |
8 günlük yasal süreden kalan gün sayısı |
yasal_kayit |
rfc3161_hash |
CHAR(64) |
TÜBİTAK / KamuSM uyumlu zaman damgası özeti |
yasal_kayit |
kep_delil_kodu |
VARCHAR(100) |
KEP delil mekanizması mesaj ID'si |
Örnek Cari Mutabakat İtiraz ve Eşleştirme JSON Yükü
Karşı tarafın ekstre yükleyip fark bildirdiği senaryoda çalışan JSON veri yükü:
{
"event_type": "RECONCILIATION_DISCREPANCY_SUBMITTED",
"mutabakat_guid": "7f920194-e821-4d32-9b21-829104820192",
"cari_kodu": "320.01.0841",
"ticari_unvan": "Anadolu Rulman ve Güç Aktarım Ltd. Şti.",
"donem": "2026-10",
"erp_durumu": {
"borc_bakiyesi": 0.00,
"alacak_bakiyesi": 415200.00,
"para_birimi": "TRY"
},
"karsi_taraf_iddiasi": {
"karsi_borc_bakiyesi": 432500.00,
"karsi_alacak_bakiyesi": 0.00,
"net_fark": 17300.00,
"itiraz_sebebi": "İki adet fiyat farkı faturamız ekstrenizde görünmüyor."
},
"ocr_ekstre_eslesme_sonucu": {
"toplam_karsi_satir_sayisi": 34,
"tam_eslesen_satir_sayisi": 32,
"uyusmayan_kalemler": [
{
"fatura_no": "FF-2026-00192",
"tarih": "2026-10-14",
"tutar": 12500.00,
"hata_tipi": "MISSING_INVOICE_IN_OUR_ERP"
},
{
"fatura_no": "FF-2026-00204",
"tarih": "2026-10-18",
"tutar": 4800.00,
"hata_tipi": "MISSING_INVOICE_IN_OUR_ERP"
}
]
},
"yasal_sure": {
"teblig_tarihi": "2026-10-21T09:30:00+03:00",
"yasal_itiraz_son_tarih": "2026-10-29T18:00:00+03:00",
"kalan_sure_saat": 200.5
}
}
Hata Senaryoları ve İstisna Yönetimi
ERR_LEGAL_OBJECTION_PERIOD_EXPIRED (Yasal İtiraz Süresi Aşımı):
Müşteri veya tedarikçi bildirimden sonraki 8 iş günü içinde sisteme itirazda bulunmazsa, TTK 21/2 uyarınca bakiye otomatik olarak kesinleşir ve sistem muhasebe ekibine 'Hukuken Kesinleşen Mutabakat Raporu' üretir.
ERR_INVALID_OTP_VERIFICATION (Hatalı SMS Doğrulama):
SMS ile iletilen OTP kodu 3 defa hatalı girilirse ilgili oturum 1 saat süreyle dondurulur ve şirketin cari hesap yetkilisine güvenlik uyarısı iletilir.
ERR_STATEMENT_FILE_MALFORMED (Bozuk Ekstre Dosyası):
Karşı tarafın portala yüklediği Excel veya PDF ekstresinde kolon başlıkları okunamadığında veya format bozuk olduğunda sistem anında uyarı vererek doğru şablon dosyasını indirip yüklemesini talep eder.
ERR_ERP_WRITEBACK_TRANSACTION_ABORTED (ERP Geri Yazım Koruması):
Mutabakat onay statüsünün ERP cari kartına işlenmesi sırasında veritabanı kilitlenmesi yaşanırsa, işlem kuyrukta saklanır ve transactional rollback uygulanarak veri tutarlılığı korunur.
Kurumsal Roller ve Operasyonel Sorumluluk Matrisi
| Rol |
Sistemdeki Görevi ve Sorumluluğu |
Sistem Yetkisi |
| Cari Hesap Sorumlusu |
Aylık mutabakat paketlerini başlatmak, fark çıkan ekstreleri incelemek |
E-posta/SMS gönderimi ve fark mutabakat inceleme |
| Genel Muhasebe Şefi |
BA/BS form beyan kontrollerini yapmak, KEP gönderimlerini yönetmek |
KEP iletimi ve mutabakat nihai kapama yetkisi |
| Mali İşler Direktörü (CFO) |
Açık ticari riskleri ve hukuki mutabakat başarı oranlarını izlemek |
Şirketler grubu konsolide mutabakat izleme |
| Hukuk Müşaviri |
TTK 18/3 kapsamındaki yasal itiraz ve delil arşivlerini denetlemek |
Zaman damgalı yasal delil kütüğünü dışa aktarma |
5 Aşamalı Anahtar Teslim Proje Yol Haritası
| Faz |
Kapsam ve Yapılacak Mühendislik Çalışmaları |
Süre |
Teslim Çıktısı ve Kabul Belgesi |
| 1. ERP ve Ekstre Analizi |
Cari hesap kartları, hareket tabloları ve BA/BS parametrelerinin incelenmesi |
3 Gün |
Cari Mutabakat Veri Analiz Dokümanı |
| 2. İletişim & Portal Geliştirme |
KEP, SMS OTP, E-posta ve şifresiz yanıt portalı servislerinin kodlanması |
6 Gün |
Çok Kanallı Portal Fonksiyonel Test Paketi |
| 3. OCR & Ekstre Eşleme Motoru |
PDF/Excel ekstre ayrıştırıcı ve 4 aşamalı fark motorunun geliştirilmesi |
7 Gün |
Ekstre Eşleme Algoritması Doğrulama Raporu |
| 4. UAT & Geriye Dönük Testler |
Geçmiş dönem verileriyle mutabakat simülasyonları ve KEP yük testleri |
3 Gün |
Kullanıcı Kabul Testi (UAT) Onay Formu |
| 5. Canlıya Alma & Muhasebe Eğitimi |
Sistemin şirket sunucularına kurulumu, personele eğitim ve 7/24 SLA başlangıcı |
2 Gün |
Canlı Devreye Alma Kabul Tutanağı |
Cari Hesap Mutabakat Yazılımınızı Güvenle Başlatın
Her ay yüzlerce müşteri ve tedarikçiyle yaşanan ekstre mutabakatı stresini bitirmek, kontör masraflarını sıfırlamak ve mutabakatlarınızı yasal delil gücünde güvenceye almak için Appsoni mühendislik ekibiyle iletişime geçin. ERP yapınıza uygun özel sistemi birlikte kuralım.